چگونه پردازنده AMD را اورکلاک کنیم؟

راهنمای گام به گام برای فشار دادن پردازنده AMD Ryzen خود فراتر از محدودیت های آن.

مهم نیست که چه رایزنی دارید — از Ryzen نسل اول گرفته تا Ryzen 3950X، همیشه این فرصت وجود دارد که با اورکلاک کردن تراشه، چند مگاهرتز دیگر را از تراشه خارج کنید. برخلاف اینتل که اورکلاک را به گران‌ترین پردازنده‌ها و مادربردهای خود محدود می‌کند، AMD به شما اجازه می‌دهد تا هر پردازنده رایزن را با تمام چیپ‌ست‌هایشان اورکلاک کنید، به جز A320 (با B350، B450، X370، X470، X570 کار می‌کند).

پردازنده های مدرن به طور خودکار سرعت ساعت خود را بر اساس دما و حجم کاری تنظیم می‌کنند، بنابراین ممکن است تعجب کنید که چرا اورکلاک لازم است. پاسخ به شانس سیلیکون می‌رسد. حتی در میان CPUهای یک مدل، که در همان زمان در همان کارخانه ساخته شده‌اند، تفاوت‌های ظریفی در میزان ولتاژ و فرکانس اضافی تراشه‌ها وجود دارد. AMD تمام پردازنده های Ryzen خود را با شماره مدل معینی برای سرعت کلاک  یکسان پیکربندی می‌کند، اما قطعه سیلیکون موجود در رایانه شخصی شما ممکن است قادر به ارائه بیشتر باشد، اگر فقط تنظیمات آن را تغییر دهید.

در حالی که روش‌های تقریباً ساده و خودکاری برای اورکلاک کردن پردازنده رایزن شما وجود دارد، مهم است که توجه داشته باشید که هل دادن هر چیزی فراتر از نقطه عملیاتی معمولی آن خطرات ذاتی دارد که از بی‌ثباتی سیستم تا خرابی اولیه قطعات را شامل می‌شود. و اگر پردازنده خود را با اورکلاک خراب کنید، شامل گارانتی نمی‌شود.

اگرچه حتی یک CPU پایین رده AMD رایزن با فن استوک را می توان اورکلاک کرد، اما با پردازنده، مادربرد و راه حل حرارتی رده بالاتر موفقیت بیشتری خواهید داشت. مانند همه پردازنده‌ها، پردازنده‌های Ryzen به گونه‌ای طراحی شده‌اند که وقتی به دمای خاصی می‌رسند، عملکرد را کاهش می‌دهند، بنابراین اگر می‌خواهید سریع کار کنند، باید آنها را خنک نگه دارید.

قبل از شروع، بیایید مطمئن شویم که انتظاراتمان را با اجزایی که قصد استفاده از آن را داریم مطابقت می‌دهیم. اورکلاک بر عملکرد الکتریکی پردازنده، حافظه و مادربرد فشار وارد می‌کند و مقدار زیادی گرما در این فرآیند تولید می‌کند. به این ترتیب، مطمئن شوید که پردازنده‌ای را انتخاب کنید که عملکرد اورکلاک کافی را ارائه دهد، مادربردی که توانایی اورکلاک را به صورت دلخواه داشته باشد، و یک راه حل حرارتی که بتواند بار حرارتی افزایش یافته را بهتر از خنک کننده بادی مدیریت کند.

اگر در حال خرید یک پردازنده AMD Ryzen هستید و می خواهید پردازنده ای با بیشترین پتانسیل اورکلاکینگ داشته باشد، حداقل یک پردازنده سطح متوسط (3600، 3700X)، یک مادربرد (B450، X470، X570) با پتانسیل خنک کننده VRM کافی و کولر هوایی بزرگ یا خنک کننده مایع 240 میلی متری را برگزینید. و فراموش نکنید که یک منبع تغذیه خوب از یک فروشنده مطمئن تهیه کنید. تولیدکنندگان با کیفیت، جریان ثابتی را به برد و دستگاه‌ها ارائه می‌کنند که بسیار مهم است. همچنین، مطمئن شوید که وات افزایش یافته پردازنده ناشی از افزایش قدرت است. دیده شده است که پردازنده‌های 105 واتی رایزن در شرایط سخت شروع به افزایش تا 220 وات کرده‌اند.

دو روش اصلی برای اورکلاک پردازنده رایزن شما وجود دارد: اورکلاک سنتی، اورکلاک “همه هسته” و Precision Boost Overdrive (PBO). اولی بیشتر یک فرآیند دستی است که به طور بالقوه دستاورد بیشتری را ارائه می دهد در حالی که دومی بیشتر ضداحمق(بدون خطا) است.

با یک اورکلاک تمام هسته‌ای سنتی، هدف افزایش فرکانس کاری پردازنده و ویژگی‌های زیربنایی آن به یک مقدار ثابت است که فرکانس‌های عملیاتی بالاتر را به قیمت دور زدن کنترل‌های ولتاژ و دمای معمولی سخت‌افزار ممکن می‌سازد. مزیت این رویکرد “آنچه می‌بینید همان چیزی است که دریافت می‌کنید” است و انحراف از نتایج مورد انتظار معمولاً به دلیل محدودیت های حرارتی، ولتاژ یا جریان پردازنده یا مادربرد است. در برخی موارد، این نوع اورکلاک‌ها منجر به عملکرد کلی تمام هسته‌ای بالاتر در دوره‌های طولانی‌تر می‌شوند، اما به قیمت دور زدن ویژگی‌های ذخیره انرژی ذاتی پردازنده‌های رایزن است.

در مقابل، Precision Boost Overdrive (PBO)، به طور خودکار محدودیت های ولتاژ، توان و دما را که توسط سیستم عامل تراشه و مادربرد تعیین شده است، افزایش می‌دهد. بنابراین به جای محدود کردن یک پردازنده به 110 آمپر جریان، به عنوان مثال، مادربرد ما اکنون رگولاتورها را قادر می‌سازد تا 250 آمپر جریان را در حالی که شرایط عملیاتی دیگر را حفظ می‌کنند، ارائه دهند. این روش روشی بسیار ساده و آسان برای کاربران است تا بتوانند پتانسیل استفاده نشده را در اجزای خود باز کنند، در حالی که هنوز از بسیاری از فناوری‌های بهره‌وری انرژی ارائه شده توسط پشته‌های نرم‌افزار AGESA (BIOS) و سیستم‌عامل استفاده می‌کنند. نقطه ضعف این است که PBO فقط همین است: بالقوه. اگر در هر زمان، سیستم هر یک از مشخصات سه گانه را نقض کند، سیستم عامل تنظیمات را برمی‌گرداند، که در برخی موارد سیستم را به شرایط گذشته موجود برمی گرداند! البته، کاربران (و تولیدکنندگان) می توانند این تنظیمات را تا حد زیادی تغییر دهند و بدون دانش و پیاده‌سازی مناسب، این می‌تواند به طور قابل توجهی بر نتیجه کلی تأثیر بگذارد.

راهنمای اورکلاک پردازنده AMD

با پیوندهای زیر می‌توانید ساده‌تر به محتوا دسترسی داشته باشید یا تا انتهای نوشته اسکرول کنید.

برنامه Precision Boost Overdrive 2

مزایا: پیاده سازی آسان، سرعت کلاک پایدار و طولانی‌تر

معایب: حداکثر سرعت کلاک را افزایش نمی دهد، گارانتی CPU را باطل می‌کند

یکی از سریع‌ترین و ساده‌ترین راه‌ها برای راه‌اندازی CPU Ryzen در فرکانس‌های پایدار بالاتر ، فعال کردن Precision Boost Overdrive (PBO) است. PBO2 یک ابزار رسمی است، و در حالی که AMD هنوز در مورد خطرات احتمالی هنگام استفاده از آن هشدار می‌دهد، این یکی از راه های ریسک گریزتر برای بهبود عملکرد CPU شما است.  PBO2 چیست؟ این یک ابزار خودکار با یک کلیک برای افزایش عملکرد است. این برنامه توسعه‌ای از Precision Boost 2 است که از الگوریتم تقویت AMD است که مسئول اطمینان از اینکه CPU شما می‌تواند به حداکثر سرعت ساعت خود در حین کار برسد، بهره می‌برد. همچنین از نظر فنی تراشه شما را اورکلاک نمی‌کند. کاری که PBO2 انجام می دهد این است که به تراشه شما اجازه می‌دهد تا با قدرت بیشتری در ساعت خود برای مدت یا زمان طولانی‌تری کار کند و در نتیجه عملکرد را بهبود می‌بخشد. PBO2 به اندازه کافی آسان است که در BIOS فعال شود، مزیت فعال کردن آن در BIOS این است که مادربرد شما ممکن است بتواند از پیش تنظیم‌های معمول AMD استفاده کند و کنترل بیشتری بر پارامترهای PBO2 از جمله undervolting به شما ارائه دهد. ناگفته نماند که گزینه های BIOS کمی کمتر از نرم افزارهای دسکتاپ گذرا به نظر می‌رسند. Ryzen Master یک دانلود رایگان است که در وب سایت AMD موجود است و یک گزینه کاملاً قابل اجرا است. برای شروع تنها کاری که باید انجام دهید این است که نرم افزار را باز کنید، گزینه advanced را بزنید، به پروفایل 1 یا Profile 2 در سمت چپ بروید و Precision Boost Overdrive را از نوار گزینه های بالا فعال کنید. هر کدام را که انتخاب کنید، پس از فعال شدن PBO2، سیستم شما باید سه پارامتر بالاتر از مشخصات پیش فرض قرار دهد: PPT – سوکت برق TDC – حد جریان پایدار EDC – بیشینه جریان این مقادیر با مادربرد شما کنترل می‌شود. برخی از مادربردهای دارای VRM پیشرفته و اجزای انتقال نیرو به مقادیر بسیار بالاتری نسبت به سایرین دست می‌یابند اما قبل از اینکه به کار خود ادامه دهیم، زمانی که فکر کردید اورکلاک مناسبی دارید، باید استرس اورکلاک خود را تست کنید. برای اطلاعات بیشتر در مورد نحوه انجام این کار، به بخش تست اورکلاک بروید.

اورکلاک خودکار

مزایا: ساده، با PBO2 کار می‌کند، حداکثر سرعت کلاک را افزایش می‌دهد

معایب: مراقب ولتاژهای بالا باشید، گارانتی CPU را باطل می‌کند

اورکلاک کردن خودکار تراشه از داخل BIOS یا از طریق نرم افزار Ryzen Master Utility AMD صورت می‌گیرد. این نرم‌افزار در وب‌سایت AMD موجود است، و شامل همه چیزهایی است که برای نظارت و دستکاری عملکرد CPU خود نیاز دارید. اورکلاک خودکار AMD مبتنی بر تقویت PBO2 است که در بخش قبل مورد بحث قرار گرفت، و تلاش می‌کند PBO2 را با بیشینه کلاک تقویت ترکیب کند. برای فعال کردن اورکلاک خودکار در بایوس، به تنظیمات اورکلاک پیشرفته، معمولاً در «اورکلاک AMD» بروید و PBO2 را فعال کنید. با این حال، برخلاف راهنمای PBO2، ما میزان افزایش کلاک CPU را نیز تنظیم می‌کنیم. برای فعال کردن اورکلاک خودکار در Ryzen Master، به تنظیمات پیشرفته در برنامه بروید. در صورت تمایل، یک میانبر روی پنجره وجود دارد، اما در واقع درک آنچه از پنجره پیشرفته می‌گذرد آسان‌تر است. از آنجا، به نمایه 1 یا نمایه 2 بروید، جایی که می توانید تنظیمات CPU خود را سرهم بندی کنید.مقادیر PBO2 در مورد اورکلاک خودکار نیز کمی مهم‌تر هستند، زیرا اکنون در تلاش برای رسیدن به فرکانس هدف بالاتر هستید. این بدان معناست که ممکن است متوجه شوید که CPU شما در استفاده عمومی از بودجه انرژی بیشتری استفاده می‌کند، که تأثیر منفی روی سطوح حرارتی و نویز خواهد داشت. در نرم افزار Ryzen Master می توانید بررسی کنید که CPU شما تا چه اندازه بودجه انرژی خود را در صفحه اصلی کاهش می‌دهد. خوب است که در طول آزمایش مراقب این موارد باشید تا مطمئن شوید که از مقادیر متوسط راضی هستید.  حالا بیایید به موضوع پیچیده تر اورکلاک دستی بپردازیم. 

اورکلاک دستی

مزایا: هزاران گزینه، بسیار قابل تنظیم
معایب: ایستا، دستاوردهای بزرگی در دنیای واقعی ارائه نمی‌کند، به راحتی می‌شکنند

اورکلاک دستی روشی قدیمی برای انجام کار است، که اغلب برای رفتن به فراتر از محدودیت های پردازنده شما مفید است. بسیار مهم است که با رویکردی سنجیده و تدریجی به اورکلاک دستی نزدیک شوید، نه تنها برای اینکه نقطه جوش CPU خود را پیدا کنید، بلکه از افت آن با ولتاژ بیش از حد جلوگیری کنید. به همین دلیل است که ما دو رویکرد ذکر شده در بالا را قبل از تنظیم دستی کارها توصیه می کنیم.‌CPUهای AMD Ryzen به خوبی توسط AMD بهینه شده اند و بنابراین الگوریتم های خودکار تمایل بیشتری به استفاده از آن دارند. این به این دلیل است که این روش به طور بالقوه خطرناک‌تر است، شما باید احتیاط کنید، اما بیایید ادامه دهیم که اگر بخواهید چگونه می توانید به آن دست پیدا کنید. و از زمان معرفی پردازنده های Zen 2، سری Ryzen 3000، اورکلاک AMD Ryzen نه تنها به اورکلاک تراشه، بلکه اورکلاک کردن چیپلت‌های شما تبدیل شده است. این یک چشم انداز هیجان انگیز است، بیایید وارد فرآیند واقعی اورکلاک شویم، که می تواند به صورت دستی از طریق BIOS مادربرد شما (روش سنتی) یا Ryzen Master Utility انجام شود. بیایید به روش قدیمی پایبند باشیم و به BIOS برویم. این فرآیند بسته به سازنده مادربرد خاص شما کمی متفاوت به نظر می‌رسد. هنگام افزایش نسبت هسته خود، افزایش های کوچک را در نظر بگیرید. به این ترتیب، دقیقاً می‌دانید که محدودیت برای پردازنده شما کجاست و دقیقاً چه زمانی  آن تغییر می‌دهید. توصیه می‌کنیم مقادیر Core Ratio را یادداشت کنید، و همین امر در مورد ولتاژها نیز صدق می‌کند. ولتاژها دومین قطعه از پازل اورکلاک هستند، زیرا آنچه که یک CPU ممکن است در ولتاژهای موجود به آن دست پیدا نکند، ممکن است بتواند با کمی قدرت بیشتر از طریق ترانزیستورهای خود به آن برسد. اگر نمی توانید نسبت هسته پایداری را پیدا کنید که از آن راضی هستید، ممکن است بخواهید ولتاژ CPU (VCore) خود را افزایش دهید. از طرف دیگر، اگر متوجه می‌شوید که سیستم شما با سرعت کلاک خوبی که قبلاً از آن راضی هستید، پایدار است، می‌توانید VCore CPU خود را برای کاهش ولتاژ پردازنده خود رها کنید.

کاهش ولتاژ

از طریق بایوس می‌توانید PBO2 را طوری تنظیم کنید که CPU شما را با ولتاژ کمتری کار کند و در عین حال عملکرد یکسانی را حفظ کند یا حتی آن را با اورکلاک خودکار بهبود بخشد. همه اینها باعث صرفه جویی در مصرف برق، تولید گرمای هدر رفته و سر و صدای اضافی می‌شود. در تنظیمات اورکلاک بایوس، گزینه‌ای برای undervolt کردن تراشه خود در Curve Optimiser پیدا خواهید کرد. هنگامی که آن را پیدا کردید، باید علامت All Core Curve Optimiser را روی منفی تنظیم کنید تا به undervolt برسید. می توانید Scalar را به حالت Auto بسپارید. با هر افزایش مقدار All Core تا حداکثر مقدار 30، شما اساساً ولتاژ را به منحنی سرعت کلاک CPU خود تنظیم می کنید – به آن می‌گویید برای یک سرعت کلاک معین با ولتاژ کمتری کار کند، یا به روشی دیگر، به آن می‌گوییم که برای یک ولتاژ معین با سرعت کلاک بالاتری کار کند. اینجا می‌توانید بر اساس هر هسته ولتاژ را کمتر کنید و منحنی ولتاژ را برای تراشه خاص خود بهینه کنید. ممکن است خوب باشد Ryzen Master را در اینجا بررسی کنید.

آزمودن اورکلاک

همانطور که در بالا ذکر کردم، مهم است که نرم افزار نظارتی را انتخاب کنید که تمام اطلاعات مورد نیاز برای ردیابی دقیق عملکرد CPU را در اختیار شما قرار دهد. HWMonitor و HWInfo گزینه‌های مناسبی هستند. Afterburner MSI معمولاً یک ابزار اورکلاک گرافیک است، اما نمودارهای نظارت بر CPU را نیز در نمای بازشوی گسترده ارائه می‌دهد که می‌تواند برای مشاهده اینکه چگونه CPU شما در طول زمان عمل می‌کند بسیار مفید باشد. در بیشتر موارد، شما یک معیار سریع می‌خواهید که بار مناسبی را بر روی CPU شما وارد کند تا بررسی کند تا چه زمانی خراب نمی‌شود و نمی‌سوزد. نیازی نیست هر بار فرآیند طولانی‌مدت بنچمارک را انجام دهید، اگر یک دوره کوتاه فورا ثابت می‌کند اورکلاک شما ناپایدار است. Cinebench R23 برای این منظور بسیار سریع است و اگر گزینه پیشرفته را در منوها بزنید، می‌توانید هم تست‌های چند هسته‌ای و هم تک هسته‌ای را اجرا کنید. با این کار، نه تنها می‌توانید ببینید که CPU شما پایدار است، بلکه می‌توانید ببینید که به چه سرعتی می‌رسد. با این حال، یک بار اجرای Cinebench ثابت نمی کند که سیستم شما برای مدت طولانی ثابت است. برای این کار می توانید تست پایداری Cinebench را به مدت 30 دقیقه امتحان کنید، اما می توانید از برنامه ای به نام AIDA 64 یا برنامه ای به نام Prime95 نیز استفاده کنید. توجه کنید، اینها تنها تست‌های استرس اسمی هستند، بنابراین آنها واقعاً باید فقط برای اطمینان از اینکه سیستم شما برای استفاده روزانه مناسب است به کار برده شود و نه برای مدت طولانی . چیزی که هنگام تست اورکلاک به دنبال آن هستید، اولاً این است که رایانه شخصی شما در طول آزمایش خاموش، راه اندازی مجدد یا BSoD نشود. این معمولاً به این معنی است که چیزی نادرست است. در این مورد، وقت آن رسیده است که به بایوس یا رایزن مستر برگردید و سرعت کلاک کمتر یا ولتاژ بالاتر را امتحان کنید  چیز دیگری که باید مراقب آن بود دمای بالا، ولتاژ بالا یا رفتار عجیب CPU است. بنابراین مراقب نرم افزار مانیتورینگ انتخابی خود باشید، معیارهای حداکثر و میانگین را اندازه گیری کنید و مطمئن شوید که CPU خود را برای اورکلاک روزانه بیش از حد تحت فشار نمی‌گذارید. به یاد داشته باشید، گاهی اوقات این چند مگاهرتز آخر به هیچ وجه به هیچ عملکردی تبدیل نمی‌شود، اما CPU شما ممکن است به ولتاژهای بسیار بالاتری برای رسیدن به چنین سرعت کلاک بالایی نیاز داشته باشد. شما نباید CPU خود را بی دلیل زیر فشار بگذارید، و اورکلاک برای استفاده روزمره بیشتر از آن که به دنبال اعداد بزرگتر و بزرگتر باشد، یک سوال برای دستاوردها و ثبت رکورد است. از آنجایی که ما بیشتر به دنبال اجرای بازی‌ها هستیم، اورکلاک GPU خیلی کاربرد بیشتری خواهد داشت، البته برای کارهایی اورکلاک پردازنده نیز به کار می‌آید. اگر توضیحات بالا کمی‌ برایتان دشوار بود ویدیو زیر می‌تواند به شما کمک بیشتری کند.

0 دیدگاه‌
Inline Feedbacks
دیدن همه دیدگاه‌ها